Reçine (SLA/MSLA) baskı nasıl çalışır?

Bir figürün, minyatürün ya da küçük bir takı parçasının 3D baskısını araştırırken “reçine baskı”, “SLA” ya da “MSLA” sözcükleriyle karşılaştınız. Filamentle basılmış parçalarda görülen katman çizgileri bu parçalarda yok gibi; yüzey neredeyse kalıptan çıkmış gibi pürüzsüz. Bu farkın sebebi tamamen farklı bir üretim yöntemidir.

Kısa yanıt: reçine baskıda eriyen bir plastik ip yerine ışığa duyarlı sıvı bir reçine kullanılır ve ışık bu sıvıyı katman katman sertleştirir. Sonuç çok ayrıntılı ve pürüzsüz bir parçadır, ama parça baskıdan sonra yıkanıp kürlenmelidir. Reçine baskının bütün konuları reçine rehberinde.

Neden reçine baskı farklı sonuç verir?

Filament baskıda (FDM) yazıcı ısıtılmış bir nozülden eritilmiş plastik akıtır ve parçayı çizgi çizgi örer. Çizginin kalınlığı nozül çapıyla sınırlıdır; bu yüzden ince ayrıntılar ve katman geçişleri görünür kalır.

Reçine baskı ise Prusa’nın tarifiyle bir hazne fotopolimerizasyonu yöntemidir: ışığa duyarlı sıvı reçine dolu bir hazne, katman katman sertleştirilerek nesne üretilir. Işık bir katmanın bütün kesitini çok ince ayrıntıyla sertleştirebildiği için Prusa’ya göre parçalar neredeyse tamamen pürüzsüz ve çok ayrıntılıdır; katmanlar insan gözüyle neredeyse görünmez. Prusa en küçük katman yüksekliğini 25 ile 100 mikron arasında veriyor. Formlabs ise çoğu reçine yazıcının standart katman yüksekliğinin 25 ile 200 mikron arasında olduğunu yazıyor.

Üç yöntem: SLA, DLP ve MSLA

Üçü de aynı prensiple çalışır; fark, ışığın reçineye nasıl ulaştığıdır. Formlabs’ın anlatımına göre:

• SLA (stereolitografi) bir lazer kullanır. Lazer her katmanda parçanın kesitini çizerek reçineyi sertleştirir.
• DLP (dijital ışık işleme) lazer yerine bir ışık projektörü kullanır. Işık bir yarı iletken çip üzerindeki mikro aynalarla yansıtılır ve her ayna parçanın bir vokselini (üç boyutlu pikselini) temsil eder. Işık bütün kesite bir anda düştüğü için her katman çok hızlı sertleşir.
• MSLA (maskeli stereolitografi) ışık kaynağının seçici olarak örtüldüğü yöntemdir. Bu yazıcılar ışığı maskelemek için genellikle bir LCD ekran kullanır ve yalnız istenen kesiti sertleştirir; bu yüzden MSLA ile “LCD baskı” çoğu zaman aynı anlamda kullanılır.

Masaüstü reçine yazıcıların çoğu ters (inverted) düzendedir. Formlabs’a göre ışık, tabanı saydam bir reçine haznesinin altından kesiti sertleştirir; böylece her an yalnız ince bir reçine katmanının hazır bulunması yeterli olur. Baskı tablası her katmanda biraz yükselir, sertleşen katman hazne tabanından ayrılır ve yeni katman için yer açılır.

Adım adım çözüm

Reçine baskının sizin parçanız için doğru seçim olup olmadığına şu sırayla karar verebilirsiniz:

1. Parçanın boyutuna bakın. Prusa, reçine baskının en büyük dezavantajlarından birinin daha küçük baskı alanı olabileceğini belirtiyor. Avuç içine sığan figürler ve küçük parçalar reçine için doğal adaylardır; büyük bir parça ise ya bölünerek basılır ya da filamentle daha uygun olur.
2. Ayrıntı ihtiyacını belirleyin. Yüz ifadesi olan bir figür, ince yazı ya da küçük girinti çıkıntılar taşıyan bir model reçinenin pürüzsüz yüzeyinden yararlanır. Bir raf desteği ya da kutu için bu ayrıntı genellikle gerekmez.
3. Parçanın nerede kullanılacağını düşünün. Mekanik yük taşıyan, darbe alan ya da dış mekânda kullanılacak işlevsel parçalarda filament malzemeler daha geniş seçenek sunar. Malzemelerin karşılaştırması PLA, PETG, ABS ve ASA yazısında.
4. Son işlem süresini hesaba katın. Reçine parça baskıdan çıktığında Prusa’ya göre yüzeyde kalan sertleşmemiş reçine yüzünden biraz yumuşak ve yapışkandır. İzopropil alkolde yıkanır ve UV ışığıyla ek kürleme yapılır. Bu adımlar reçine baskıyı yıkamak ve kürlemek yazısında anlatılıyor.
5. Destek izlerini kabul edin. Reçine parçalar da çıkıntılarda destek ister. Destekler söküldükten sonra temas noktalarında küçük izler kalabilir; boyanacak bir figürde bu izler zımparayla giderilir.
6. Talebinizde teknolojiyi belirtin. Teklif isterken reçine (SLA/MSLA) istediğinizi ve parçanın ne için kullanılacağını yazın. Reçine yazıcısı olan üreticiler bu bilgiye göre teklif verir.

Siparişten önce netleştirilecekler

Reçine baskı isterken birkaç bilgiyi baştan vermek, teklifin doğru ve hızlı gelmesini sağlar. Üretici bu soruların yanıtını bilmeden parçayı nasıl yönlendireceğine ve nereye destek koyacağına karar veremez.

• Ölçü. Parçanın gerçek boyutunu milimetre olarak belirtin. Reçine yazıcıların baskı alanı genellikle filament yazıcılardan küçük olduğu için ölçü, parçanın tek parça basılıp basılamayacağını belirler.
• Görünen yüzler. Hangi yüzün göz önünde olacağını yazın; örneğin bir figürün yüzü ya da bir takı modelinin ön yüzü. Üretici destekleri mümkünse görünmeyen yüzlere yerleştirir.
• Son işlem beklentisi. Parçayı destekleri sökülmüş ve kürlenmiş hâlde mi, yoksa zımparalanmış ve boyaya hazır hâlde mi istediğinizi söyleyin. Bu, iş yükünü ve fiyatı değiştirir.
• Adet. Aynı parçadan birden çok istiyorsanız belirtin; parçalar tablaya birlikte yerleştirilerek basılabilir.

Reçine baskının sınırları

Reçinenin güçlü yanı ayrıntı ve yüzeydir; zayıf yanları da bilinmelidir. Prusa, sıvı reçinenin zehirli olduğunu ve cilde temas etmesinin, buharının solunmasının önlenmesi gerektiğini belirtiyor. Bu, üreticinin atölyesindeki çalışma koşullarını ilgilendirir; bitmiş, yıkanmış ve kürlenmiş parça ise farklı bir durumdadır. Atölyedeki önlemler reçine güvenliği yazısında anlatılıyor.

Formlabs, baskı sırasında parçaya etki eden kuvvetlere de dikkat çekiyor: her katmanda tabla yükselip sertleşen katman haznenin tabanından ayrılırken soyulma kuvveti, tabla alçalıp parçayı sıvı reçineye bastırırken ezilme kuvveti oluşur. Bu kuvvetler katmanları kaydırıp şekil bozabilir ve ölçü hassasiyetini düşürebilir. İnce ve uzun parçaların yönlendirilmesi ve desteklenmesi bu yüzden özen ister.

İpuçları

• Küçük ve ayrıntılı parçada reçineyi düşünün. Minyatür, figür, takı modeli ve küçük prototipler reçinenin en çok fark yarattığı işlerdir.
• Büyük ve işlevsel parçada filamenti düşünün. Daha geniş baskı alanı ve malzeme seçeneği filamenti bu işlerde öne çıkarır.
• Dosyanız her iki yöntemde de aynıdır. Reçine ve filament yazıcılar aynı model dosyasından basar; dosya biçimleri STL, 3MF ve OBJ farkı yazısında.
• Boyanacaksa söyleyin. Parçayı boyayacaksanız bunu not edin; üretici destek yerleşimini ve son işlemi buna göre planlayabilir.

Sonuç

Reçine baskı, ışıkla sertleşen sıvıdan çok ayrıntılı ve pürüzsüz parçalar üretir. SLA lazerle, DLP projektörle, MSLA ise maskelenmiş bir ışık kaynağıyla çalışır. Küçük ve ayrıntılı parçalar için güçlü bir seçenektir; büyük ve yük taşıyan parçalarda filament çoğu zaman daha uygundur.

Modeliniz hazırsa teklif alın; not bölümüne reçine baskı istediğinizi ve parçanın ne için kullanılacağını yazın.