Açık ağ (non-manifold) nedir, nasıl onarılır?

Bir müşterinin gönderdiği ya da internetten indirdiğiniz modeli dilimleyiciye attınız; model adının yanında bir uyarı simgesi beliriyor, önizlemede bazı katmanlar boş görünüyor ya da duvarın bir kısmı hiç basılmıyor. Dilimleyici “açık kenar”, “delik” ya da “non-manifold” gibi sözcüklerle bir şeylerin yanlış olduğunu söylüyor ama ne yapacağınızı söylemiyor.

Kısa yanıt: model kapalı ve katı bir hacim değil, yüzeyinde delikler ya da gerçek dünyada var olamayacak geometriler var. Önce dilimleyicinin kendi onarımını deneyin, yetmezse ayrı bir onarım aracı ya da tasarım programını kullanın. Model ve dosya hazırlama konularının tamamı tasarım ve dosya rehberinde.

Neden model “açık” olur?

STL ve benzeri biçimler bir modeli yüzlerce ya da binlerce küçük üçgenle tarif eder. Dilimleyicinin bir parçayı katman katman kesebilmesi için bu üçgenlerin içi ve dışı belli, su geçirmez bir kabuk oluşturması gerekir. Prusa bunu şöyle tanımlıyor: basılacak model katı olmalı ya da “manifold geometriye” sahip olmalıdır, yani 3 boyutlu gerçek dünyada var olabilecek bir geometri. Modelin yüzeyinde delikler ya da iç geometri varsa parça dilimlenemeyebilir.

Bu hatalar çoğu zaman tasarımcının kötü niyetinden değil, modelin üretilme biçiminden gelir:

• Kapanmamış yüzeyler. Görsel amaçlı hazırlanmış modellerde, ekranda görünmeyen bir yüz hiç çizilmemiş olabilir. Ekranda kusursuz görünen model, yazıcı için delikli bir kabuktur.
• Üst üste binen parçalar. Birkaç ayrı gövde birleştirilmeden tek dosyaya konduğunda, içeride birbirinin içine geçen yüzeyler kalır.
• Dönüştürme kayıpları. Bir biçimden ötekine çevrilen, taranan ya da yapay zekâyla üretilen modellerde sıfır alanlı üçgenler ve kopuk kenarlar sık görülür.

Prusa, internette bulunan modellerin şaşırtıcı bir kısmının bir şekilde bozuk olduğunu ve modern dilimleyicilerin bunların çoğunu siz fark etmeden onardığını belirtiyor. Sorun, otomatik onarımın yetmediği modellerde başlar.

Uyarılarda geçen terimler

Dilimleyiciler ve onarım araçları aynı sorunları farklı adlarla anlatır. En sık karşılaşacağınız terimlerin kabaca anlamı şöyledir:

• Açık kenar (open edge). Yalnız tek bir üçgene ait olan kenardır. Kapalı bir kabukta her kenar tam iki üçgen arasında paylaşılır; tek üçgene ait kenar, yüzeyde bir yırtık olduğunu gösterir.
• Delik (hole). Açık kenarların bir halka oluşturduğu yerdir; kabukta kapanmamış bir pencere gibidir.
• Ters yüz (flipped normal). Üçgenin içi ve dışı ters tanımlanmıştır. Dilimleyici o bölgede neyin parçanın içi, neyin dışı olduğunu karıştırabilir.
• Kendi içine geçen yüzeyler. Modelin iki bölümü birbirinin içinden geçer. Tek bir katı hacim yerine üst üste binen kabuklar oluşur.
• Sıfır alanlı üçgen. Köşeleri aynı çizgi üzerinde ya da aynı noktada olan, alanı olmayan üçgendir. Çoğu onarım aracı bunları kendiliğinden siler.

Uyarıda hangi terim geçiyorsa, aşağıdaki adımlarda ona uygun aracı seçmek işinizi kısaltır.

Adım adım çözüm

1. Uyarıyı okuyun ve önizlemeye bakın. Dilimleyicideki uyarı simgesinin üzerine gelip hatanın türünü görün. Ardından dilimleyip katman önizlemesinde boş ya da eksik katman olup olmadığına bakın. Uyarı olsa da önizleme kusursuzsa model çoğu zaman basılabilir durumdadır.
2. Dilimleyicinin kendi onarımını deneyin. Prusa’ya göre PrusaSlicer modelleri belli bir düzeye kadar kendiliğinden onarır. Windows’ta modelin adının yanındaki uyarı simgesine ya da modelin kendisine sağ tıklayıp Fix by the Netfabb seçeneğini kullanabilirsiniz. PrusaSlicer geliştiricisinin GitHub yanıtına göre bu seçenek yalnız Windows 10’da, Microsoft’un barındırdığı servis üzerinden desteklenir.
3. Yetmezse ayrı bir onarım aracı kullanın. Prusa, ücretsiz ve kolay kullanılan seçenekler olarak Aspose’un çevrimiçi onarımını, Formware’in çevrimiçi STL onarımını, Meshmixer’ı ve yalnız Windows’ta çalışan 3D Builder’ı sayıyor. Prusa’nın uyarısı önemli: bir çözüm bir modelde çalışırken ötekinde çalışmayabilir, bu yüzden birini denemek yetmezse ötekine geçin.
4. Meshmixer’da önce hafif yolu seçin. Prusa’ya göre Meshmixer’ın otomatik onarımı kolaydır ama her zaman işe yaramaz; “Make solid” ise neredeyse her zaman çalışır ama çözünürlük kaybı gibi bir bedeli vardır. İnce ayrıntılı bir modelde önce otomatik onarımı deneyin.
5. Mümkünse kaynağında düzeltin. Modelin tasarım dosyasına erişiminiz varsa en temiz çözüm oradadır. Prusa’ya göre çoğu tasarım programında bu hatayı düzeltmek için “make manifold” ya da “cap holes” gibi adlarla bir işlev bulunur; bu işlevler fazla yüzleri, kenarları ve köşeleri siler, eksik yüzeyleri onarır ya da oluşturur. Ardından modeli yeniden dışa aktarın.
6. Onarılmış modeli yeniden kontrol edin. Onarımdan sonra modeli dilimleyiciye yeniden yükleyin, uyarının kalktığını ve ölçünün değişmediğini doğrulayın. Katman önizlemesinde eksik katman kalmadığından emin olun.
7. Müşteriyle iletişim kurun. Model ağır biçimde bozuksa ve onarım ayrıntıları değiştiriyorsa baskıdan önce müşteriye durumu anlatın. Özellikle ölçü ve görünüm açısından önemli bir parçada, onarılmış hâlin onaylanması sonradan yaşanacak anlaşmazlığı önler.

Onarımın sınırları

Otomatik onarım modelin ne olması gerektiğini bilmez; yalnız kabuğu kapatmaya çalışır. Büyük bir delik düz bir yüzeyle kapatılabilir ama orada aslında bir oyuk ya da girinti olması gerekiyorsa sonuç yanlış olur. İç içe geçmiş parçaların birleştirilmesi de bazen ince bir duvarın kaybolmasına yol açar.

Bu yüzden onarım bir “düğmeye bas ve unut” işi değildir. Prusa’nın da belirttiği gibi en güçlü yöntemlerin bir bedeli vardır; Meshmixer’ın “Make solid” işlevinde bu bedel çözünürlüktür. Onarılmış modeli her zaman özgün hâliyle karşılaştırın: ölçüler, delikler, yazılar ve ince detaylar yerinde mi?

İpuçları

• Önizleme, uyarıdan daha çok şey söyler. Uyarı simgesi küçük bir sorunda da çıkabilir. Kararı katman önizlemesine bakarak verin.
• Aynı modeli birden çok araçta deneyin. Prusa’ya göre hangi aracın çalışacağı modele bağlıdır; bir araçta düzelmeyen model başkasında düzelebilir.
• Ölçü sorunu ayrı bir hatadır. Model açık değil de beklenenden çok küçük ya da çok büyük açılıyorsa sorun birimdedir; model çok küçük ya da çok büyük açıldı yazısına bakın.
• Dosyayı baskıya hazırlarken genel kontrol listesini izleyin. Yön, destek ve ölçü kontrolleri STL dosyasını baskıya hazırlama yazısında.
• Dilimleyicinizi doğru kurun. PrusaSlicer’ı ilk kez kuruyorsanız PrusaSlicer kurulum sihirbazı yazısı yazıcı ve filament profillerini doğru seçmenize yardım eder.

Sonuç

Açık ağ ya da non-manifold hatası, modelin kapalı ve katı bir hacim olmadığını söyler. Önce dilimleyicinin onarımını, sonra ayrı bir onarım aracını, en son da modelin kaynağını deneyin; her onarımdan sonra ölçüyü ve ayrıntıları kontrol edin. Ağır bozuk bir modelde müşteriyle konuşmak, yanlış basılmış bir parçadan ucuzdur.

Müşteri modellerini baskıya hazırlamakta deneyimliyseniz üretici olarak başvurun; müşterilerin yüklediği modellere teklif verebilirsiniz.